Urazy

Okres wiosny i lata sprzyja wszelkim formom aktywności. Jazda na rowerze, futbol, bieganie, spacery, wpływają na poprawę kondycji.
Zarówno podczas ćwiczeń sportowych jak i podczas zwykłych codziennych zajęć mogą się nam przydarzyć różnego rodzaju urazy, takie jak otarcia naskórka, skaleczenia, pęknięcia skóry i wyprzenia.

Spośród różnego rodzaju ran, najczęściej zdarzają się otarcia naskórka, powstające wtedy, gdy z dużym impetem przewracamy się na ziemię. Zwykle są to rany zabrudzone, powstałe po kontakcie z betonem czy ziemią, na przykład podczas upadku z roweru. Zranienia takie wymagają dokładnego umycia i dezynfekcji.
Otarcia naskórka powstają również w wyniku źle dobranego obuwia.
Pęknięcia skóry są najczęściej skutkiem niedoboru witamin, nadmiernego wysuszenia naskórka lub uczulenia na różnego rodzaju czynniki, takie jak detergenty czy kosmetyki. Typowo letnią przypadłością są wyprzenia - wykwity rumieniowo-złuszczające lub rumieniowo-sączące, związane z ocieraniem spoconej skóry w fałdach skórnych i w zgięciach stawowych. Wyprzenia i stany zapalne przydarzają się najczęściej niemowlętom i osobom otyłym.
Powstała w wyniku urazu rana powinna zostać oczyszczona ze stanowiących zagrożenie zakażenia zanieczyszczeń biologicznych i mechanicznych. Jest to ważne, bo np. drobne ziarnka piasku mogą pozostawać w ciele przez wiele lat po zagojeniu zranienia. Do oczyszczenia rany możemy użyć na przykład wody utlenionej lub roztworu soli fizjologicznej. Oba rodzaje płynów powinny się znajdować zarówno w domowej jak i podręcznej apteczce. W ostateczności do przemycia zabrudzonej rany można użyć czystej wody.
Po oczyszczeniu ranę trzeba zdezynfekować. Do dezynfekcji używa się zwykle alkoholu lub jodyny. Roztworem skrapiamy jałowy gazik, który także powinniśmy mieć w apteczce. Gazikiem delikatnie przecieramy brzegi powstałej rany. Nie należy przecierać samej rany. Po dezynfekcji rana może zostać pokryta, w zależności od rozmiaru, zwykłym plastrem z mniejszym lub większym, przepuszczalnym dla powietrza opatrunkiem lub pozostawiona bez jakiegokolwiek opatrunku. Małe skaleczenia, a nawet rozległe otarcia, goją się najszybciej, kiedy pozostają odkryte.
Kiedy rana jest bardzo zabrudzona, zwłaszcza po kontakcie z ziemią, należy pamiętać o profilaktyce przeciwtężcowej. Osobom, które nie były szczepione przeciwko tężcowi, należy podać anatoksynę przeciwtężcową. Nie wolno tego zaniedbać, gdyż konsekwencje mogą być poważne.
W przypadku zranienia powstałego w wyniku otarcia, dochodzi do uszkodzenia i oddzielenia od siebie powierzchniowych warstw naskórka. Część tkanki ulega zniszczeniu. Warunkiem wyleczenia bez wątpliwej pamiątki – blizny, jest nienaruszenie błony podstawnej. W przypadku, kiedy zostanie ona uszkodzona, wytwarzana jest najpierw tkanka zastępcza, mniej odporna i bardziej wrażliwa na urazy mechaniczne.

Rana zaczyna się goić tuż po powstaniu urazu. Ciało człowieka potrafi poradzić sobie z tak drobnym defektem. Pierwszym etapem jest powstrzymanie krwawienia. W tym celu płytki krwi i inne składniki układu krzepnięcia czopują uszkodzone naczynia. Bakterie i inne zanieczyszczenia oraz zniszczone w wyniku urazu komórki zostają usunięte przez komórki żerne organizmu.

Druga faza to odbudowa uszkodzonej tkanki i wyrównanie powstałego ubytku. Miejsce otarcia pokrywane jest ziarniną, czyli prymitywną tkanką, stanowiącą bazę dla nowej skóry. W trzecim etapie rana wzmacniana jest włóknami kolagenu i zostaje pokryta pełnowartościowym naskórkiem.