AED w przychodni - gdzie je umieścić i jak zapewnić dostęp także po godzinach pracy?

Przychodnia jest miejscem, w którym każdego dnia pojawiają się osoby w różnym wieku i stanie zdrowia. Część z nich ma choroby układu sercowo-naczyniowego, część zgłasza się z powodu nagłego pogorszenia samopoczucia, a część po prostu towarzyszy pacjentom. Z tego względu wyposażenie placówki w automatyczny defibrylator zewnętrzny może być ważnym elementem organizacji bezpieczeństwa.

Samo posiadanie AED nie rozwiązuje jednak całego problemu. Równie ważne jest to, gdzie urządzenie zostanie umieszczone, czy będzie dobrze oznakowane i jak szybko można będzie po nie sięgnąć.

Dlaczego AED w przychodni ma sens?

Nagłe zatrzymanie krążenia może wystąpić w dowolnym miejscu. Przychodnia nie jest wyjątkiem.

AED analizuje rytm serca i w razie wykrycia rytmu wymagającego defibrylacji prowadzi użytkownika przez kolejne etapy postępowania. Urządzenie może być wykorzystane także przez osobę bez wykształcenia medycznego, ponieważ instrukcje głosowe i wizualne pomagają przejść przez procedurę krok po kroku.

W praktyce obecność AED w przychodni może być szczególnie uzasadniona tam, gdzie codziennie przewija się duża liczba pacjentów lub gdzie placówka znajduje się w większym kompleksie usługowym.

Przykładowe defibrylatory AED przeznaczone do placówek i miejsc publicznych można znaleźć tutaj:
https://ekg24.pl/27-aed 

Gdzie najlepiej umieścić AED w przychodni?

Najlepsze miejsce to takie, do którego można dotrzeć szybko i bez szukania klucza czy pytania personelu.

W wielu placówkach naturalnym miejscem jest: recepcja, główny korytarz, okolice wejścia, poczekalnia, czy miejsce dobrze widoczne zarówno dla personelu, jak i pacjentów.

AED schowany w zamkniętym gabinecie może być trudniej dostępny w sytuacji nagłej. Dlatego lepiej, aby urządzenie było widoczne, oznakowane i umieszczone w miejscu, które można łatwo wskazać każdej osobie znajdującej się w budynku.

Do zastosowań wewnętrznych służą m.in. szafki wewnętrzne na AED, które mogą pomagać w uporządkowanym i widocznym przechowywaniu urządzenia:
https://ekg24.pl/69-szafki-wewnetrzne 

A może AED na zewnątrz budynku?

W wielu przypadkach warto rozważyć również montaż AED na zewnątrz przychodni.

Ma to jedną bardzo istotną zaletę: urządzenie może być dostępne także wtedy, gdy sama placówka jest już zamknięta.

Jeśli AED znajduje się wyłącznie za drzwiami przychodni, po godzinach pracy przestaje być dostępne dla mieszkańców okolicy. Tymczasem urządzenie zamontowane na zewnętrznej ścianie budynku, w odpowiednio dobranej szafce, może służyć nie tylko pacjentom placówki, ale również osobom znajdującym się w pobliżu.

Właśnie dlatego przy projektowaniu publicznego dostępu do defibrylacji coraz większe znaczenie ma dostępność 24 godziny na dobę. ERC w wytycznych 2025 zaleca, aby publicznie dostępne AED były łatwo dostępne, dobrze oznakowane i - tam, gdzie to możliwe - dostępne 24/7.

Do takich zastosowań przeznaczone są szafki zewnętrzne na AED, które zabezpieczają urządzenie przed warunkami środowiskowymi i umożliwiają jego lokalizację poza godzinami pracy placówki:
https://ekg24.pl/70-szafki-zewnetrzne 

Szafka zewnętrzna – na co zwrócić uwagę?

Nie każda obudowa przeznaczona do wnętrza budynku nadaje się do montażu na zewnątrz.

Przy wyborze szafki warto zwrócić uwagę na: ochronę przed deszczem i wilgocią, odporność na niską temperaturę, sposób ogrzewania lub zabezpieczenia urządzenia zimą, widoczność oznakowania, łatwość otwarcia, system alarmowy, miejsce instalacji i dostępność przez całą dobę.

Ważne jest także, aby sposób zabezpieczenia AED nie powodował niepotrzebnej zwłoki. ERC zwraca uwagę, że zamknięte lub trudno dostępne szafki mogą opóźniać przyniesienie urządzenia, a przypadki kradzieży czy wandalizmu w badanych systemach były relatywnie rzadkie.

AED dostępne po godzinach może służyć całej okolicy

Zewnętrzny punkt AED może mieć znaczenie wykraczające poza samą działalność przychodni.

Po zamknięciu placówki urządzenie nadal może być dostępne dla:

mieszkańców pobliskich bloków, osób korzystających z innych usług w okolicy, przechodniów, uczestników wydarzeń lokalnych, pracowników sąsiednich firm.

W takim ujęciu przychodnia przestaje być wyłącznie miejscem leczenia swoich pacjentów, a staje się również elementem lokalnego systemu bezpieczeństwa.

AED jako element wizerunku odpowiedzialnej placówki

Widoczny punkt AED może również wpływać na sposób postrzegania przychodni przez lokalną społeczność.

Nie chodzi o traktowanie sprzętu ratunkowego jak reklamy. Bardziej o komunikat:

„ta placówka myśli o bezpieczeństwie także poza godzinami przyjęć pacjentów”.

Dobrze oznakowane AED na elewacji może być zauważalne dla mieszkańców, a sam fakt udostępnienia urządzenia może budować zaufanie i wzmacniać wizerunek placówki jako instytucji odpowiedzialnej społecznie.

To szczególnie ważne w mniejszych miejscowościach i osiedlach, gdzie przychodnia często pełni szerszą rolę niż tylko miejsce udzielania świadczeń zdrowotnych.

Sam zakup AED to dopiero początek

Po instalacji trzeba pamiętać o regularnej kontroli urządzenia.

Warto sprawdzać: termin ważności elektrod, stan baterii, wynik autotestów, stan szafki, widoczność oznakowania, możliwość szybkiego dostępu do urządzenia.

Jeżeli AED znajduje się na zewnątrz, trzeba dodatkowo uwzględnić warunki atmosferyczne i działanie systemu zabezpieczającego urządzenie przed temperaturą i wilgocią.

Dobrze zaplanowany punkt AED służy nie tylko przychodni

Najlepszym rozwiązaniem nie zawsze jest schowanie defibrylatora za recepcją.

Jeżeli warunki techniczne na to pozwalają, warto rozważyć montaż urządzenia w miejscu widocznym i dostępnym również poza godzinami pracy placówki.

Dzięki temu AED może służyć zarówno pacjentom i personelowi, jak i całej lokalnej społeczności.

W praktyce właśnie połączenie trzech elementów - dobrego urządzenia, właściwej lokalizacji i odpowiedniego sposobu przechowywania - decyduje o tym, czy AED będzie realnym elementem systemu bezpieczeństwa, a nie tylko wyposażeniem znajdującym się na liście sprzętu placówki.