Łysienie androgenowe u mężczyzn
Problem jaki poruszę w tym artykule występuje powszechnie. Widzimy go raczej u mężczyzn. Czy to ich właśnie dotyczy on częściej? A może kobiety po prostu przykładają więcej uwagi do radzenia sobie z nim? Łysienie – czyli jak mówi medyczna definicja: przejściowe lub trwałe wypadanie włosów na ograniczonej powierzchni, lub obejmujące całą owłosioną skórę głowy, a czasem inne okolice - to problem dotykający wiele osób. Pojawia się nie tylko jako „świadectwo” wieku i bogatego życiowego doświadczenia, ale występuje również u znacznie młodszych ludzi. W każdym jednak przypadku bywa źródłem frustracji, złego samopoczucia, obniżonej samooceny. Taka nagła, nieoczekiwana, postępująca zmiana naszego wyglądu jest odbierana co prawda na różne sposoby, w zależności od osobowości i przekonań danego człowieka, aczkolwiek bardzo często łysienie wywołuje wiele negatywnych emocji. Ta niepożądana zmiana wyglądu jest często postrzegana jako potencjalny powód pogorszenia naszych stosunków z otoczeniem – tak w rodzinie jak i ewentualnie w miejscu pracy. Wielu ludzi upatruje w tym schorzeniu źródła niepowodzeń zarówno w życiu osobistym jak i zawodowym. Dotknięte nim osoby niejednokrotnie starają się zahamować, odwrócić zachodzące zmiany, niestety z różnymi skutkami. Istnieje wiele przyczyn, które mogą wywołać wypadanie włosów, chociażby urazy mechaniczne – zbyt silne pocieranie może spowodować wypadanie włosów już u noworodka. Ponadto mogą to być m.in. zatrucia metalami ciężkimi, czy też rozmaitymi toksynami. Łysienie może być również skutkiem przebycia różnych chorób, którym towarzyszyła wysoka gorączka. Wreszcie może być to efekt przyjmowania niektórych leków (np. w chemioterapii nowotworów). Co jednak leży u podstawy tej choroby? Dlaczego tracimy nagle włosy? Czy można temu jakoś zaradzić? Jakie są przyczyny łysienia? Postaram się odpowiedzieć na powyższe pytania – spróbujmy poznać istotę łysienia, koncentrując się na jednej z jego postaci – na tzw. łysieniu androgenowym.
Co to jest łysienie androgenowe?
Łysienie androgenowe to schorzenie występujące zarówno u mężczyzn jak i u kobiet, jednak u tych pierwszych znacznie częściej – rozwija się u ok. 50 % mężczyzn powyżej 40 roku życia i występuje u 60 % mężczyzn w wieku 50 lat. Jest to najczęstszy, najpowszechniej występujący typ łysienia. Szacuje się obecnie, że na świecie żyje około 200 mln ludzi z jego objawami. Utrata włosów rozpoczyna się tutaj od kątów czołowych – tworzą się tzw. zakola, nieco później zaczynają wypadać włosy na szczycie głowy – to z kolei nazywane jest tonsurą. Poszczególne etapy zaawansowania zostały sklasyfikowane w ośmiostopniowej skali Hamiltona i co charakterystyczne dla łysienia androgenowego – nawet w najbardziej zaawansowanej postaci, czyli VIII stopniu wg. wspomnianej wcześniej skali, nie dochodzi nigdy do całkowitej utraty włosów – zawsze zostają one na tylnej i bocznych powierzchniach głowy.
Co jest powodem wystąpienia tej choroby?
Powody nie są dokładnie sprecyzowane – niewątpliwie bardzo ważną rolę w rozwoju tego łysienia odgrywają predyspozycje genetyczne i wynikająca z nich regulacja przemian hormonalnych w naszym organizmie. W obrębie samych mieszków włosowych androgeny wytwarzane są w znacznych ilościach z dostarczanych tam prekursorów (mieszki włosowe są to te fragmenty skóry, które ściśle otaczają znajdującego się w niej włosa, zapewniając jednocześnie odpowiednie warunki do jego wzrostu i funkcjonowania). Już nasza polska piosenkarka zauważyła, że jest u mężczyzn pewna substancja, którą można o wiele oskarżyć... Ten sam testosteron - odpowiedzialny fizjologicznie m.in. za przyrost masy mięśniowej u mężczyzn, zmianę ich głosu oraz rozwój męskich cech płciowych - i w tym przypadku jest głównym winowajcą. W samych mieszkach włosowych ulega on przekształceniu w dihydrotestosteron, pod wpływem znajdującego się tam enzymu nazywanego 5-alfa-reduktazą. Dihydrotestosteron następnie wpływa na wzrost włosów – stymuluje wzrost zarostu, ale niestety hamuje wzrost włosów w obrębie owłosionej skóry głowy. U osób podatnych na łysienie androgenowe może dochodzić zarówno do zwiększenia stężenia dihydrotestosteronu jak również do zwiększonej odpowiedzi organizmu na jego obecność.Na czym polega hamowanie wzrostu włosów?
W prawidłowych warunkach u człowieka można wyróznić 3 fazy życia włosa – fazę wzrostu, trwającą 4 – 7 lat, następnie fazę spoczynku, kiedy to włos jest już w pełni wykształcony, trwa ona 1 – 2 tygodni, oraz fazę inwolucji (zaniku), trwającą 2 – 4 miesiące, w której włos zaczyna się starzeć. Fazy te nie występują równocześnie we wszystkich włosach, dlatego gdy jedne wypadają, inne w tym czasie rosną, a niektóre ten wzrost już zakończyły. Dihydrotestosteron zmienia czas trwania poszczególnych faz – skraca trwanie fazy wzrostu i jednocześnie przyspiesza on starzenie się włosów, kiedy to dochodzi do ich skracania, stają się one coraz cieńsze, cebulka przemieszcza się stopniowo w kierunku powierzchni skóry i w końcu włos taki wypada. Efektem tych zmian jest nie tylko przyspieszone wypadanie włosów, ale i zaburzone odrastanie nowych – w miejscach, w których doszło do przerzedzenia owłosienia, po pewnym czasie wyrastają rzadkie, drobne włoski, tzw. meszek. Jest to naturalna próba odtworzenia utraconych włosów, skazana niestety z góry na niepowodzenie.
Wojciech Zasada Zobacz więcej >>
Co to jest łysienie androgenowe?
Łysienie androgenowe to schorzenie występujące zarówno u mężczyzn jak i u kobiet, jednak u tych pierwszych znacznie częściej – rozwija się u ok. 50 % mężczyzn powyżej 40 roku życia i występuje u 60 % mężczyzn w wieku 50 lat. Jest to najczęstszy, najpowszechniej występujący typ łysienia. Szacuje się obecnie, że na świecie żyje około 200 mln ludzi z jego objawami. Utrata włosów rozpoczyna się tutaj od kątów czołowych – tworzą się tzw. zakola, nieco później zaczynają wypadać włosy na szczycie głowy – to z kolei nazywane jest tonsurą. Poszczególne etapy zaawansowania zostały sklasyfikowane w ośmiostopniowej skali Hamiltona i co charakterystyczne dla łysienia androgenowego – nawet w najbardziej zaawansowanej postaci, czyli VIII stopniu wg. wspomnianej wcześniej skali, nie dochodzi nigdy do całkowitej utraty włosów – zawsze zostają one na tylnej i bocznych powierzchniach głowy.
Co jest powodem wystąpienia tej choroby?
Powody nie są dokładnie sprecyzowane – niewątpliwie bardzo ważną rolę w rozwoju tego łysienia odgrywają predyspozycje genetyczne i wynikająca z nich regulacja przemian hormonalnych w naszym organizmie. W obrębie samych mieszków włosowych androgeny wytwarzane są w znacznych ilościach z dostarczanych tam prekursorów (mieszki włosowe są to te fragmenty skóry, które ściśle otaczają znajdującego się w niej włosa, zapewniając jednocześnie odpowiednie warunki do jego wzrostu i funkcjonowania). Już nasza polska piosenkarka zauważyła, że jest u mężczyzn pewna substancja, którą można o wiele oskarżyć... Ten sam testosteron - odpowiedzialny fizjologicznie m.in. za przyrost masy mięśniowej u mężczyzn, zmianę ich głosu oraz rozwój męskich cech płciowych - i w tym przypadku jest głównym winowajcą. W samych mieszkach włosowych ulega on przekształceniu w dihydrotestosteron, pod wpływem znajdującego się tam enzymu nazywanego 5-alfa-reduktazą. Dihydrotestosteron następnie wpływa na wzrost włosów – stymuluje wzrost zarostu, ale niestety hamuje wzrost włosów w obrębie owłosionej skóry głowy. U osób podatnych na łysienie androgenowe może dochodzić zarówno do zwiększenia stężenia dihydrotestosteronu jak również do zwiększonej odpowiedzi organizmu na jego obecność.
W prawidłowych warunkach u człowieka można wyróznić 3 fazy życia włosa – fazę wzrostu, trwającą 4 – 7 lat, następnie fazę spoczynku, kiedy to włos jest już w pełni wykształcony, trwa ona 1 – 2 tygodni, oraz fazę inwolucji (zaniku), trwającą 2 – 4 miesiące, w której włos zaczyna się starzeć. Fazy te nie występują równocześnie we wszystkich włosach, dlatego gdy jedne wypadają, inne w tym czasie rosną, a niektóre ten wzrost już zakończyły. Dihydrotestosteron zmienia czas trwania poszczególnych faz – skraca trwanie fazy wzrostu i jednocześnie przyspiesza on starzenie się włosów, kiedy to dochodzi do ich skracania, stają się one coraz cieńsze, cebulka przemieszcza się stopniowo w kierunku powierzchni skóry i w końcu włos taki wypada. Efektem tych zmian jest nie tylko przyspieszone wypadanie włosów, ale i zaburzone odrastanie nowych – w miejscach, w których doszło do przerzedzenia owłosienia, po pewnym czasie wyrastają rzadkie, drobne włoski, tzw. meszek. Jest to naturalna próba odtworzenia utraconych włosów, skazana niestety z góry na niepowodzenie.
Wojciech Zasada Zobacz więcej >>
