Rak jelita grubego czy wrzodziejące zapalenie

Wrzodziejące zapalenie jelita grubego (WZJG), po łacinie Colitis ulcerosa (CU) to przewlekły stan zapalny jelita grubego. Układ odpornościowy atakuje własne tkanki. Pewną rolę odgrywają też czynniki genetyczne. Choroba występuje rodzinnie. Stopniowo rośnie liczba wypróżnień, nasila się biegunka, w stolcu pojawia się krew. Często lekarze błędnie rozpoznają chorobę.

Wypróżnień może być nawet 20 na dobę. Kolejne objawy to: naglące, bolesne parcie na stolec, osłabienie, gorączka, utrata apetytu, czasem chudnięcie. Groźne powikłanie - ostre rozdęcie okrężnicy (megacolon toxicum) - grozi przedziurawieniem jelita, a najpoważniejszym jest rak jelita grubego.

Do zachorowania dochodzi najczęściej między 15. a 35. rokiem życia. Zaostrzenia przedzielone są okresami remisji. Liczba chorych Polaków może wynosić nawet 40 000, co piąty ma najcięższą postać choroby.

Obecnie lekarze nie potrafią wyleczyć CU, ale coraz lepiej kontrolują objawy. Jednak leki przeciwzapalne i immunosupresyjne nie zawsze skutkują. Gdy farmakoterapia nie przynosi pożądanych efektów, jedynym wyjściem do niedawna była kolektomia, całkowite usunięcie jelita grubego. To operacja obarczona możliwością wystąpienia licznych powikłań. Na przykład zwiększa prawie 3-krotnie ryzyko bezpłodności u kobiet.

Usunięcie jelita grubego razem z odbytnicą wiąże się z koniecznością wytworzenia stomii - sztucznego ujścia jelita cienkiego lub grubego na powierzchnię skóry brzucha, przez które kał odprowadzany jest do worków. Dopiero po pewnym czasie można przywrócić normalny sposób wydalania - o ile nie pojawią się komplikacje.

W ostatnich latach pojawiła się alternatywa wobec okaleczającej operacji. Leki biologiczne silnie wpływają na układ odpornościowy. Ograniczają proces zapalny, przyspieszają remisję i wydłużają czas jej trwania.

Leki biologiczne to grupa leków ściśle związana z cząsteczkami biologicznie czynnymi naturalnie występującymi w organizmie człowieka. Mogą to być cząsteczki występujące naturalnie (insulina, erytropoetyna, czynniki wzrostu). Są to też substancje zaprojektowane by wpływać na różne mechanizmy leżące u podłoża chorób (antagoniści interleukin).

"Polskie doświadczenia pokazują, że leki biologiczne przynoszą pożądane efekty i udaje się uniknąć operacji. Leczenie to powinno być dostępne dla wybranych przypadków" - uważa prof. Grażyna Rydzewska, krajowy konsultant ds. gastroenterologii z CSK MSWiA w Warszawie.

Chorzy na CU - głównie ludzie młodzi - zrzeszeni w Towarzystwie Wspierania Osób z Nieswoistymi Zapaleniami Jelita "J-elita", wraz z prof. Rydzewską i lekarzami z ośrodków w różnych miastach, apelują o możliwość sięgnięcia po leki biologiczne u pacjentów, którym nie pomaga standardowa terapia.

Jak uważają przedstawiciele "J-elita", zabieg chirurgiczny powinien być ostatecznością, a nie jedynym rozwiązaniem.

Do tej pory nie powstał program terapeutyczny dla CU.

"Operacje nie zawsze się udają. Pacjenci muszą przechodzić kolejne zabiegi. Często stomia zostaje do końca życia. Licząc koszty terapii biologicznej należy też policzyć wydatki na hospitalizację, zabiegi chirurgiczne, rehabilitację i koszty rent oraz refundowanego sprzętu stomijnego. Poprawienie dostępności do terapii biologicznej dla pacjentów z ciężką postacią CU jest naszym najważniejszym celem"- mówi prof. Rydzewska.(PAP)

Zobacz więcej >>