Poduszki przeciwodleżynowe - profilaktyka odleżyn dla osób długotrwale siedzących
Długotrwałe siedzenie – zwłaszcza u osób niechodzących, z ograniczoną mobilnością lub poruszających się na wózku inwalidzkim – wiąże się z ryzykiem powstawania odleżyn. Te bolesne zmiany skórne są efektem stałego ucisku na tkanki, który prowadzi do ich niedokrwienia i uszkodzenia.
Jednym z najprostszych, a zarazem najskuteczniejszych sposobów zapobiegania tym problemom są poduszki przeciwodleżynowe – nieodłączny element wyposażenia każdego wózka inwalidzkiego.
Dlaczego warto korzystać z poduszek przeciwodleżynowych?
Poduszka przeciwodleżynowa to nie tylko kwestia wygody – to realna profilaktyka zdrowotna.
Dzięki odpowiedniemu rozłożeniu nacisku i podparciu ciała:
• chroni skórę i tkanki przed nadmiernym uciskiem,
• poprawia krążenie krwi w miejscach szczególnie narażonych na odleżyny (okolice kości krzyżowej, kulszowej i pośladków),
• pomaga utrzymać prawidłową postawę siedzącą,
• redukuje napięcie i ból mięśniowy,
• poprawia komfort i jakość życia osób przebywających wiele godzin w pozycji siedzącej.
Regularne korzystanie z odpowiednio dobranej poduszki przeciwodleżynowej znacząco zmniejsza ryzyko powstania ran i pozwala na dłuższe, bezpieczne użytkowanie wózka inwalidzkiego.
Rodzaje poduszek przeciwodleżynowych
Na rynku dostępnych jest kilka podstawowych rodzajów poduszek, różniących się materiałem wypełnienia, budową i sposobem działania.
Poduszki piankowe lub piankowo-żelowe
To najprostszy typ poduszek, wykonany z pianki poliuretanowej lub pianki z pamięcią kształtu (visco).
• Zalety: niska cena, niska waga, bezobsługowość.
• Wady: ograniczona trwałość i skuteczność; pianka z czasem się odkształca, co obniża jej właściwości ochronne.
• Cena orientacyjna: 100–250 zł.
Poduszki piankowe polecane są osobom o mniejszym ryzyku odleżyn, które spędzają w pozycji siedzącej umiarkowany czas w ciągu dnia.
Poduszki przeciwodleżynowe pneumatyczne (powietrzne)
To najbardziej zaawansowany typ poduszek przeciwodleżynowych. Zbudowane są z jednej lub wielu komór wypełnianych powietrzem, które można regulować pod względem ciśnienia.
• Zalety: bardzo skuteczne w profilaktyce odleżyn, idealnie dopasowują się do kształtu ciała, odciążają miejsca najbardziej narażone na ucisk, zapewniają bardzo dobrą wentylację skóry.
• Wady: wymagają okresowej kontroli ciśnienia i są droższe niż modele piankowe. Po kilku latach mogą stracić szczelność
• Cena orientacyjna: 600–2000 zł.
Dlaczego poduszki pneumatyczne są lepsze od piankowych?
Poduszki pneumatyczne przewyższają modele piankowe przede wszystkim elastycznością i skutecznością w rozłożeniu nacisku.
Powietrze w ich komorach swobodnie przemieszcza się, dzięki czemu powierzchnia podparcia dopasowuje się do kształtu ciała użytkownika, minimalizując punkty nadmiernego ucisku.
W modelach wielokomorowych każda strefa poduszki działa niezależnie, co dodatkowo zwiększa bezpieczeństwo i komfort.
W efekcie poduszki pneumatyczne:
• skuteczniej zapobiegają odleżynom,
• lepiej stabilizują pozycję siedzącą,
• poprawiają krążenie krwi,
• zachowują swoje właściwości przez dłuższy czas niż pianka.
To najlepszy wybór dla osób, które spędzają w pozycji siedzącej wiele godzin dziennie lub są całkowicie unieruchomione.
Poduszki zmiennociśnieniowe z pompą.
Na rynku spotkać można również poduszki przeciwodleżynowe zmiennociśnieniowe, które – podobnie jak materace przeciwodleżynowe – wyposażone są w pompę cyklicznie zmieniającą ciśnienie wkomorach poduszki.
Dzięki regularnemu napełnianiu i opróżnianiu komór powietrznych, punkty podparcia ciała zmieniają się co kilka minut. Takie rozwiązanie:
• zapewniapoprawę ukrwienia tkanek,
• redukuje ryzyko powstawania odleżyn,
• wspomaga leczenie istniejących zmian skórnych,
• nie wymaga aktywnego zmieniania pozycji przez użytkownika.
Cena orientacyjna: 1200–2000 zł.
Refundacja NFZ na poduszki przeciwodleżynowe
Poduszki pneumatyczne mogą byćczęściowo refundowane przez Narodowy Fundusz Zdrowia.
Zgodnie z aktualnymi zasadami z 2025 r.refundacja wynosi:
• 350 zł w przypadku poduszki wielokomorowej,
• 280 zł w przypadku poduszki jednokomorowej.
Aby uzyskać refundację, należy posiadać zlecenie wystawione przez lekarza (np. lekarza rodzinnego) i zrealizować je w sklepie medycznym mającym podpisaną umowę z NFZ.
Podsumowanie
Poduszki przeciwodleżynowe to niezbędny element wyposażenia osób długotrwale siedzących.
Choć proste poduszki piankowe mogą być wystarczające dla użytkowników o niewielkim ryzyku odleżyn, to najwyższy poziom ochrony i komfortu zapewniają modele pneumatyczne oraz zmiennociśnieniowe z pompą.
Ich stosowanie to skuteczny sposób na poprawę jakości życia, zmniejszenie bólu, zapobieganie ranom i utrzymanie prawidłowego krążenia.
Dzięki refundacji NFZ koszt zakupu takiej poduszki jest znacząco niższy, a korzyści zdrowotne – bezcenne.
Artykuł przygotowany przy wsparciu sklepu medycznego mediplus.pl – specjalisty w dziedzinie sprzętu rehabilitacyjnego i profilaktyki przeciwodleżynowej.
