Najczęstsze błędy w pielęgnacji zębów dzieci

Szczotkowanie zębów dziecku wydaje się łatwe – wystarczy pasta, szczoteczka, dwie minuty i gotowe. W rzeczywistości rodzice popełniają szereg błędów, które mogą prowadzić do rozwoju u dziecka próchnicy, problemów z dziąsłami, a w konsekwencji do kosztownego i bolesnego leczenia. Sprawdź, jak je wyeliminować, zanim staną się przyczyną bólu i „zepsutych” zębów Twojego dziecka.

Brak kontroli techniki, czasu i efektywności szczotkowania ze strony rodziców

Wielu rodziców wychodzi z założenia, że skoro dziecko potrafi już samodzielnie trzymać szczoteczkę i chętnie po nią sięga, to rola opiekuna się kończy. Nic bardziej mylnego!

Rodzic powinien aktywnie uczestniczyć w myciu zębów, a wręcz poprawiać samodzielne mycie przez dziecko, nawet do 10. roku życia[1]. Myjąc z dzieckiem zęby warto sięgnąć po produkty, które zmieniają nudny obowiązek szczotkowania w zabawę i jednocześnie uczą poprawnych nawyków. Może to być np. Elgydium Timer – pasta edukacyjna do zębów. Jej wyjątkowe działanie polega na tym, że kolor piany powstającej w trakcie szczotkowania zmienia się w określonym czasie. Dziecko otrzymuje jasny sygnał wizualny – gdy piana zmieni barwę, oznacza to, że minął odpowiedni czas mycia zębów i można wypłukać buzię.

Nieużywanie nici dentystycznych

Nitkowanie kojarzy się zazwyczaj z zabiegami higienicznymi dla dorosłych. Tymczasem przestrzenie między zębami mlecznymi są tak samo narażone na atak kwasów wytwarzanych przez bakterie.

Stosowanie nici dentystycznych należy rozpocząć, gdy "mleczaki" zaczynają do siebie ściśle przylegać. To właśnie w tych ciasnych punktach stycznych najczęściej rozwija się tak zwana próchnica ukryta. Jest ona zdradliwa, ponieważ przez długi czas pozostaje niewidoczna gołym okiem – ząb wygląda na zdrowy, podczas gdy proces jego niszczenia postępuje.

Stosowanie nieodpowiednich past do zębów

Jednym z najczęstszych błędów jest stosowanie u małych dzieci past przeznaczonych dla dorosłych. Takie preparaty zawierają zazwyczaj fluor w dużym stężeniu (1450 ppm), co przy przypadkowym ich połykaniu przez maluszka może prowadzić do fluorozy zębów – choroby objawiającej się m.in. przebarwieniami szkliwa.

Z drugiej strony niektórzy rodzice, obawiając się nadmiaru fluoru, sięgają po pasty całkowicie bezfluorowe. To również błąd, ponieważ fluor w odpowiednim stężeniu jest skutecznym elementem w zapobieganiu próchnicy.

Dla niemowląt i dzieci do trzeciego roku życia odpowiednie są pasty zawierające 1000 ppm fluoru, stosowane w ilości odpowiadającej wielkości ziarnka ryżu. Dzieci w wieku trzech do sześciu lat mogą używać pasty z takim samym stężeniem fluoru, ale w ilości odpowiadającej wielkości ziarnka grochu. Po ukończeniu szóstego roku życia, gdy dziecko potrafi już pewnie wypluć pastę i nie połyka jej, można przejść na preparat zawierający 1450 ppm fluoru[2].

Unikanie wizyt u stomatologa

Traktowanie dentysty jako ostateczności to prosty przepis na traumę u dziecka i zaawansowane problemy zdrowotne.

Ogromnym błędem jest pomijanie wizyt adaptacyjnych u stomatologa. To spotkania, podczas których mały pacjent oswaja się z fotelem dentystycznym, zapachem gabinetu, widokiem lekarza w maseczce i narzędziami. Dziecko, które trafia do stomatologa dopiero z bolącym zębem, kojarzy gabinet wyłącznie z cierpieniem i strachem. Taki uraz psychiczny potrafi przetrwać lata i rzutować na podejście do leczenia w dorosłości.

Pielęgnacja uśmiechu dziecka wymaga od dorosłych wiedzy, cierpliwości i korygowania własnych błędów. Wprowadzenie odpowiedniej pasty, kontrola czasu mycia, używanie nici dentystycznej i regularne wizyty w gabinecie to filary, na których zbudujesz zdrowe nawyki u swojej pociechy.  

[1]https://pediatranazdrowie.pl/czym-i-od-kiedy-myc-dziecku-zeby/ (data dostępu 05.01.2026).

[2]https://ptsd.net.pl/wytyczne/ (data dostępu 05.01.2026).